Lukas Koops: ‘Ik was best wel verslingerd aan de politiek’

GROLLOO – De beslissing was moeilijk, maar overal komt een eind aan. De beslissing om te stoppen met de politiek kostte Lukas Koops uit Grolloo moeite. „Ik was best wel verslingerd aan de politiek. Maar ergens moet je een punt zetten. Ik ben nu 73 jaar en als je vier jaar verder kijkt, ben ik 77. Moet je dat nog willen? Ik vond het leuk om in een onderwerp te duiken en me in de materie te verdiepen. En je er tegenaan te bemoeien. Het politieke spel was leuk om te doen. Het omgaan met de collega-raadsleden, het college en de journalisten. Ik vond het best wel verslavend. Dus ik heb er best wel tegenaan zitten te hikken om de beslissing te nemen om te stoppen.”

Lukas Koops was gemeenteraadslid voor de PPR/PvdA in de voormalige gemeente Rolde (1982-1987) en was Statenlid voor de PPR/GroenLinks (1987-1995). De laatste zeven jaar zat hij voor GroenLinks in de raad van Aa en Hunze (2019-2026).

Lukas Koops raakte bevriend met Gerard Koopman, die sociaal-cultureel werker was in Rolde. „We waren beiden politiek geïnteresseerd. Samen hebben we een lokale afdeling van de PPR (Politieke Partij Radikalen, red.) opgericht. We waren redelijk bevlogen en schreven heel veel brieven naar het college van Rolde. Men dacht dat er een grote partij achter de afdeling zat, maar we deden het met z’n tweeën. We gingen de samenwerking met de PvdA aan en ik kwam op een verkiesbare plek te staan en kreeg een raadszetel van de PvdA.”

De gemeentepolitiek stopte toen Koops werd benaderd om lijsttrekker te worden voor de PPR in Drenthe. „Ik heb toen acht jaar in Provinciale Staten gezeten. De bedoeling was om er nog een derde periode achteraan te knopen, maar ik stapte toen uit het onderwijs om een baan aan te nemen bij RTV Drenthe. Ik vond dat een baan in de journalistiek niet te combineren was met een functie in de politiek. Dus stopte ik met de politiek. Ik vind dat je sowieso moet uitkijken met wat je naast je politieke carrière doet. Belangenverstrengeling ligt op de loer. Ik ben voorzitter van het C+B Museum. Ik vind dat al op het randje en eigenlijk erover. Sommige raadsleden doen veel makkelijker over hun nevenfuncties. Ik vind dat er kritischer gekeken zou moeten worden naar de lijst met nevenfuncties van raadsleden.”

Toen hij met pensioen ging, kwam er weer ruimte om politiek actief te worden. „Ze hadden me van GroenLinks al vaker benaderd om op de lijst te gaan staan, maar altijd was mijn antwoord: ik wil wel, maar ik kan niet. Toen mijn baan bij de omroep wegviel, ben ik weer op de lijst gekomen en in 2019 kwam ik in de gemeenteraad van Aa en Hunze.”

Het raadslid uit Grolloo heeft niet het idee dat hij veel grote dingen heeft bewerkstelligd in de gemeente Aa en Hunze. „Als GroenLinks-raadslid neem je deel aan de discussie en dien je moties en amendementen in om de standpunten van de partij naar voren te brengen. Daarmee hoop je de andere partijen op andere gedachten te brengen. Zo hebben wij ons nadrukkelijk bemoeid met de bollenteelt. Uiteindelijk is er een raadsbreede bijeenkomst georganiseerd. Andere partijen moesten daar in het begin niets van hebben. Dat we er met alle partijen over konden praten, konden we als winst beschouwen. Gemeentebelangen kwam met een motie om een miljoen euro beschikbaar te stellen voor het herstel van de fietspaden. Doordat wij de motie steunden, is het voorstel erdoor gekomen. Op die manier kun je toch dingen voor elkaar krijgen.”

Provinciale politiek gaat volgens Koops vooral over organisaties en instellingen, terwijl de gemeentepolitiek meer over mensen gaat. „Dat laatste vind ik geloof ik toch leuker. Het is soms superkleinschalig. Je beslist over het schuurtje van de buurman. Het komt dan heel dichtbij. Soms kan het ook te dichtbij komen. Toen ik in Rolde in de raad zat, was ik het enige raadslid uit Grolloo. Dat schept verwachtingen. Dorpsgenoten kwamen naar mij toe en dachten: hij regelt het wel even. Maar hoe mooi Grolloo ook is, hier ontstaan goede, maar ook slechte plannen. En je kunt dus niet alle wensen waarmaken. Ik ben het ook niet eens met wat Roelof Brands in De Schakel zei: dat we in grote lijnen allemaal hetzelfde willen in Aa en Hunze. Er zijn wel degelijk verschillen. GroenLinks kijkt anders naar bepaalde zaken dan VVD of Gemeentebelangen. We beoordelen het allemaal vanuit een verschillend perspectief.”

De Grolloër politicus wil daarmee niet zeggen dat de verhoudingen in Aa en Hunze niet goed zijn. „Ik kan het prima met iedereen vinden. Het is toegestaan om een stevige bijdrage te leveren in de raad, maar het leidt nooit tot ergernissen. We zijn vier jaar lang met raadsleden van drie verschillende partijen in één auto naar Gieten gereden. Het debat werd soms al in de auto gevoerd, maar er is nooit iemand uit de auto gezet. Er zijn gemeenten waar dit niet zou kunnen”, aldus Koops, die het gedrag van Haagse politici dan ook veroordeelt. “De toonzetting en de versplintering in de Tweede Kamer; daar zou je toch geen bijdrage aan willen leveren.”

Over toonzetting gesproken: het GroenLinks-raadslid keek wel op van de heftige discussie over het Onderwijs- en Cultuurpodium van Gieten. „Het was heel raar dat Gemeentebelangen opnieuw onderzoek wilde doen, terwijl alles al was uitgezocht. Daar heb ik me wel aan geërgerd.”

Waar Koops ook moeite mee heeft, is het begrip participatie. „Politiek is belangrijk. Meer mensen zouden zich ermee moeten bemoeien, vooral in de gemeentepolitiek. Als het om eigen belang gaat, weet men het gemeentehuis wel te vinden, maar als het om algemeen belang gaat, loopt men niet zo hard. Dat is een beetje jammer. En wat ook erg teleurstellend is, zijn de eindeloze procedures. Dat is voor mij een grote ergernis. Het is prima als de bezwaren gegrond zijn, maar als men een mini-wijkje tegenhoudt omdat ze hun uitzicht kwijtraken, daar kan ik niet bij. In Nederland heeft men geen recht op uitzicht. Het enige wat men doet, is tot het einde toe dwarszitten. De behoefte aan woningen is groot. Gunt men een ander dan geen woning? Dat is een van de irritaties in de politiek. De VVD wil wat dat betreft minder regels, daar kan ik me wel in vinden. Maar het wordt ook tijd dat de VVD daar in Den Haag iets aan gaat doen. Ze hebben daar al veel tijd voor gehad.”

Koops neemt dus met weemoed afscheid van de gemeentepolitiek. „Ik ga eerst even niets doen. Ik ga me niet vervelen. Ik blijf betrokken bij het C+B Museum en ik ben nog actief bij het tijdschrift Roet, dat 48 jaar bestaat. Ik wil graag de 50 jaar volmaken. Ik wil meer gaan schrijven; daar ben ik lange tijd weinig aan toegekomen. En we hebben een nieuwe pup. Ik heb altijd een hond gehad, maar nog nooit een jonge pup. Dat kost heel wat tijd en energie. Het is daarom goed dat ik wat meer thuis ben. Dat is nooit een probleem geweest. Ik kreeg nooit te horen: moet je alweer weg? Petra werkt ook voor de politiek en we gaan vaak samen de deur uit. Aan de keukentafel zijn heel wat politieke gesprekken gevoerd. We hadden in verkiezingstijd altijd twee affiches aan de garage hangen. We kunnen het nu met één af.”

Koops zal wel even moeten afkicken van zijn verslaving. „Natuurlijk zal ik denken: daar had ik me graag nog tegenaan willen bemoeien. Maar dat kan dan niet meer, en misschien is dat maar goed ook. Het is goed dat jongeren ook de kans krijgen. Dat is met Lotte Ploeger in onze fractie goed gelukt. Een fractie waar ik de afgelopen acht jaar met veel plezier mee heb gewerkt. Er was nooit gedoe. De fractiegenoten waren enthousiast, betrokken en collegiaal. Ook de samenwerking met de PvdA verliep soepel. GroenLinks-PvdA gaat soepeltjes als partij optreden in de raad van Aa en Hunze en zal straks overgaan naar Pro Aa en Hunze. En daar zal ik slechts nog deels bij betrokken zijn.”